{"id":12416,"date":"2023-07-17T12:14:16","date_gmt":"2023-07-17T09:14:16","guid":{"rendered":"https:\/\/marmarayerelhizmet.com\/?p=12416"},"modified":"2023-07-17T12:14:16","modified_gmt":"2023-07-17T09:14:16","slug":"boz-sigir-irki-koruma-altinda","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/marmarayerelhizmet.com\/index.php\/2023\/07\/17\/boz-sigir-irki-koruma-altinda\/","title":{"rendered":"&#8216;Boz s\u0131\u011f\u0131r&#8217; Irk\u0131 Koruma Alt\u0131nda"},"content":{"rendered":"<p><strong><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14px;\">Hastal\u0131klara dayanma g\u00fcc\u00fcyle \u00f6n plana \u00e7\u0131kan T\u00fcrkiye&#8217;nin b\u00fcy\u00fckba\u015f hayvanc\u0131l\u0131kta milli gen kayna\u011f\u0131 &#8216;Boz s\u0131\u011f\u0131r&#8217; \u0131rk\u0131, Bursa Uluda\u011f \u00dcniversitesi taraf\u0131ndan koruma alt\u0131na al\u0131nd\u0131. \u00dcniversitede \u00e7o\u011falt\u0131lan \u0131rk, dam\u0131zl\u0131k olarak \u00fclke genelinde \u00e7e\u015fitli b\u00f6lgelere g\u00f6nderilecek.<br \/>\n<\/span><\/strong><br \/>\n<span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14px;\">Bursa Uluda\u011f \u00dcniversitesi Ziraat Fak\u00fcltesi Zootekni B\u00f6l\u00fcm\u00fc hayvanc\u0131l\u0131k tesislerinde, bir\u00e7ok \u00e7iftlik hayvanlar\u0131n\u0131n hem e\u011fitim, hem ara\u015ft\u0131rma, hem de uygulama \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 s\u00fcr\u00fcyor. S\u0131\u011f\u0131r\u0131n farkl\u0131 t\u00fcrleri, koyun, ke\u00e7i, kaz, tavuk, deve ku\u015fu ve ar\u0131c\u0131l\u0131k gibi hayvan t\u00fcrlerinin bulundu\u011fu b\u00f6l\u00fcm\u00fcn g\u00f6z bebe\u011finin Boz \u0131rk s\u0131\u011f\u0131rlar oldu\u011funu belirten Bursa Uluda\u011f \u00dcniversitesi Ziraat Fak\u00fcltesi Zootekni B\u00f6l\u00fcm Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. \u0130brahim Ak, \u201cBoz \u0131rklar T\u00fcrkiye\u2019nin yerli hayvan gen kaynaklar\u0131ndan bir tanesidir. \u00dclkemizde \u00f6zellikle Trakya ve G\u00fcney Marmara civar\u0131na yay\u0131lm\u0131\u015f bir yerli \u0131rk\u0131m\u0131zd\u0131r. Ge\u00e7mi\u015fte bu b\u00f6lgelerde eti, s\u00fct\u00fc ve i\u015f g\u00fcc\u00fcnden yaraland\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir s\u0131\u011f\u0131r \u0131rk\u0131m\u0131zd\u0131. Son y\u0131llarda y\u00fcksek verimli k\u00fclt\u00fcr \u0131rklar\u0131 devreye girince, her t\u00fcrl\u00fc olumsuz \u015fartlara daha dayan\u0131kl\u0131 ancak et ve s\u00fct verimi daha d\u00fc\u015f\u00fck olan Boz \u0131rklar\u0131n say\u0131s\u0131 \u00f6nemli d\u00fczeyde azald\u0131. Tar\u0131m ve Orman Bakanl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n yerli hayvan gen kaynaklar\u0131m\u0131z\u0131 korumakla ilgili \u00f6nemli \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 var. Bizler burada hem \u00f6\u011frencilerimize Boz \u0131rk\u0131 tan\u0131t\u0131yor, hem de Boz \u0131rk\u0131n korunmas\u0131na y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalara destek olmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz\u201d diye konu\u015ftu.<\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14px;\">\u201cK\u0131rm\u0131z\u0131 et \u00fcretiminde &#8216;Boz \u0131rk&#8217; s\u0131\u011f\u0131rlardan daha fazla yararlan\u0131lmal\u0131\u201d<\/span><\/strong><br \/>\n<span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14px;\">Boz \u0131rklar\u0131n \u00f6zelliklerinin \u00f6nemli oldu\u011funu ifade eden Ba\u015fkan Ak, \u201cBu \u0131rklar, yetersiz bak\u0131m ve beslenmeye, hastal\u0131klara ve k\u00f6t\u00fc bar\u0131nma \u015fartlara dayan\u0131kl\u0131 bir hayvan \u0131rk\u0131d\u0131r. Tar\u0131m ve Orman Bakanl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n zorunlu tuttu\u011fu baz\u0131 koruyucu a\u015f\u0131lar d\u0131\u015f\u0131nda bu g\u00fcne kadar herhangi bir hastal\u0131k ve tedavi giderimiz olmad\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc dedi\u011fim gibi di\u011fer hayvanlara g\u00f6re dayan\u0131kl\u0131 hayvanlar. \u0130\u00e7lerinde bo\u011fa var, herhangi bir tohumlama masraf\u0131m\u0131z yok. Her y\u0131l her inekten 1 buza\u011f\u0131 al\u0131yoruz. \u015eu ana kadar 8 buza\u011f\u0131m\u0131z do\u011fdu ve herhangi bir buza\u011f\u0131 \u00f6l\u00fcm\u00fcm\u00fcz yok. Elektrikli \u00e7itle \u00e7evrili suni merada otlat\u0131yoruz, fabrika besi yemi kullanm\u0131yoruz ve \u00e7oban masraf\u0131m\u0131z yok. Bu \u0131rk s\u0131\u011f\u0131rlar uygun otlama alan\u0131 varsa otlayarak kendi besin ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layabiliyor. Fabrika yemi kullanmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in de yem masraf\u0131m\u0131z yok denecek kadar az. Neredeyse s\u0131f\u0131r masrafla s\u0131\u011f\u0131rc\u0131l\u0131k yap\u0131yoruz\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14px;\">\u201cK\u00fcresel \u0131s\u0131nma ve kurakl\u0131\u011fa dayan\u0131kl\u0131 yeni s\u0131\u011f\u0131r \u0131rklar\u0131n\u0131n \u0131slah\u0131nda Boz \u0131rk s\u0131\u011f\u0131rlardan gen kayna\u011f\u0131 olarak yararlan\u0131labilir\u201d<\/span><\/strong><br \/>\n<span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14px;\">D\u00fcnyada yap\u0131lan \u0131slah \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131, uygun bak\u0131m besleme \u015fartlar\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 ile y\u00fcksek verimli k\u00fclt\u00fcr \u0131rk\u0131 s\u00fct ineklerinin veriminin 10 kat art\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Ak, \u201cAma inekler genelde y\u0131lda sadece 1 buza\u011f\u0131 do\u011furuyor. Dolay\u0131s\u0131yla altyap\u0131s\u0131 uygun b\u00f6lgelerde \u00fclke k\u0131rm\u0131z\u0131 et \u00fcretimine destek olmak i\u00e7in bu hayvanlardan et \u00fcretimi amac\u0131yla daha fazla yararlanmam\u0131z gerekiyor. Bu arada \u00fclke olarak et ve s\u00fct ihtiyac\u0131m\u0131z\u0131 kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in alt yap\u0131s\u0131 uygun b\u00f6lge ve \u00e7iftliklerde y\u00fcksek verimli ineklerimizi yeti\u015ftirmeye de devam edece\u011fiz. Onlardan y\u00fcksek s\u00fct ve et verimini almaya devam edece\u011fiz. Ama bu hayvanlar\u0131m\u0131zdan da et \u00fcretimi a\u00e7\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 kar\u015f\u0131lamada mutlaka daha fazla yararlanmam\u0131z gerekiyor. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde k\u00fcresel \u0131s\u0131nma ve kurakl\u0131k d\u00fcnyada tar\u0131mda bitkisel ve hayvansal \u00fcretimi olumsuz etkilen en b\u00fcy\u00fck tehdit. Ve bu tehdit her ge\u00e7en g\u00fcn artarak devam ediyor. Bu nedenle her t\u00fcrl\u00fc olumsuz \u015fartlara dayan\u0131kl\u0131 yerli hayvan gen kaynaklar\u0131m\u0131zdan s\u0131ca\u011fa ve hastal\u0131klara dayan\u0131kl\u0131l\u0131k gibi \u00f6nemli konularda yap\u0131lacak hayvan \u0131slah \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda yararlanabilmemiz i\u00e7in yerli \u0131rklar\u0131m\u0131z\u0131n korunmas\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6neme sahip. Yerli gen kaynaklar\u0131m\u0131z ge\u00e7mi\u015ften bu g\u00fcne bize emanet edilen \u00e7ok de\u011ferli bir miras. Binlerce y\u0131l her t\u00fcrl\u00fc olumsuz \u015fartlara dayan\u0131p bu g\u00fcnlere kadar ya\u015fama \u015fans\u0131 bulmu\u015f yerli hayvan gen kaynaklar\u0131m\u0131z bundan sonras\u0131ndaki hayvan \u0131slah\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda yararlanabilece\u011fimiz de\u011ferli bir hazinemiz. \u00dclkemizin di\u011fer b\u00f6lgelerinde ba\u015fka yerli \u0131rklar\u0131m\u0131z da var. Biz b\u00f6lgemizin yerli \u0131rk\u0131 olan Boz \u0131rk s\u0131\u011f\u0131rla \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz. Do\u011fu Anadolu\u2019da Do\u011fu Anadolu K\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131, \u0130\u00e7 Anadolu\u2019da Yerli Kara, G\u00fcney Do\u011fu Anadolu\u2019da Kilis S\u0131\u011f\u0131r\u0131 gibi yerli s\u0131\u011f\u0131r \u0131rklar\u0131m\u0131z da var. \u015eu ana kadar projemiz olduk\u00e7a iyi gidiyor. Hayvanlar\u0131m\u0131z gayet sa\u011fl\u0131kl\u0131, herhangi bir sorunumuz yok. Burada s\u00fcr\u00fcy\u00fc biraz daha b\u00fcy\u00fctmek, daha sonras\u0131nda da bu \u0131rkla ilgili et s\u00fct verimi ve kalitesi ile ilgili ara\u015ft\u0131rma gayeli \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 da yapmak istiyoruz\u201d dedi.<\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14px;\">\u201cHedefimiz 40 ba\u015fl\u0131k bir s\u00fcr\u00fc olu\u015fturmak\u201d<\/span><\/strong><br \/>\n<span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14px;\">Bu hayvanlar\u0131n s\u00fct\u00fc ve etiyle de \u00e7al\u0131\u015fmalar yapmak istediklerini belirten Ak, \u201c\u00c7\u00fcnk\u00fc merada ve daha do\u011fal beslenen hayvanlar\u0131n et ve s\u00fctleri sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenme a\u00e7\u0131s\u0131ndan ve besin maddesi zenginli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok \u00f6nemli. Bu manada da ilerde s\u0131\u011f\u0131r say\u0131m\u0131z artt\u0131\u011f\u0131nda ara\u015ft\u0131rma amac\u0131yla buradan bir\u00e7ok veri de alm\u0131\u015f olaca\u011f\u0131z. \u015eimdilik 14 hayvan var, hedef 40 ba\u015f dam\u0131zl\u0131k s\u0131\u011f\u0131ra ula\u015fmak. Alan\u0131m\u0131z yeterli olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in daha fazlas\u0131n\u0131 \u00fcretmekle ilgili sorunumuz var. G\u00fcney Marmara b\u00f6lgesi Boz \u0131rk yeti\u015ftiricili\u011fi i\u00e7in uygun bir b\u00f6lgemiz. Boz \u0131rk s\u0131\u011f\u0131rlar\u0131 gen kayna\u011f\u0131 olarak korumakla ilgili olarak Tar\u0131m ve Orman Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019m\u0131z\u0131n Marmara Hayvanc\u0131l\u0131k Enstit\u00fcs\u00fc bu konuda \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131yor. Yine Tar\u0131m ve Orman Bakanl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n yeti\u015ftirici elinde \u0131slah program \u00e7er\u00e7evesinde b\u00f6lgede \u00f6nemli \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 var. Bizim Bursa\u2019da Uluabat g\u00f6l\u00fc k\u0131y\u0131s\u0131nda Eski Karaa\u011fa\u00e7 Leylek k\u00f6y\u00fcnde mera \u0131slah\u0131 ile ilgili bir ba\u015fka Boz \u0131rk projesi de devam ediyor\u201d diye konu\u015ftu.<\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14px;\">\u201c\u015eimdiden talep yo\u011fun\u201d<\/span><\/strong><br \/>\n<span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14px;\">&#8220;Normal kapasiteye ula\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131zda fazlal\u0131k olan erkek ve di\u015fileri dam\u0131zl\u0131k olarak yeti\u015ftiricilere verece\u011fiz&#8221; diyen Prof. Dr. Ak, \u201cErkeklerin dam\u0131zl\u0131k talep fazlas\u0131 ise kesime gidecek. Di\u015filerin dam\u0131zl\u0131k olarak kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 hedefliyoruz. \u015eimdiden bir\u00e7ok yerden talep var. Ama hen\u00fcz bizim hayvan say\u0131m\u0131z yeterli de\u011fil. \u00c7o\u011faltt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda in\u015fallah fazlal\u0131\u011f\u0131n\u0131 bu \u0131rk\u0131 \u00fcretmek isteyen yeti\u015ftiricilere verece\u011fiz. Bilhassa makilik, ormanl\u0131k alanlarda bu hayvanlara bar\u0131nak ve yeme ihtiya\u00e7 otlamadan sadece otlatarak beslemeniz m\u00fcmk\u00fcn. Do\u011fada kendili\u011finden yeti\u015ftirilme ve beslenme \u015fans\u0131 var. Bu hayvan yeti\u015ftirme a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir avantaj. \u00c7\u00fcnk\u00fc hayvanc\u0131l\u0131kta bizim en b\u00fcy\u00fck i\u015fletme giderimiz yem gideri. Toplam i\u015fletme giderlerinin yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 70\u2019ini yem olu\u015fturuyor. Hayvansal \u00fcretimde yem gibi maliyeti y\u00fcksek olan bir girdiyi neredeyse s\u0131f\u0131r maliyetle kar\u015f\u0131l\u0131yorsan\u0131z bu hayvansal \u00fcretim a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir avantaj. Sa\u011fl\u0131k ve veteriner gideri de yok denecek kadar az. Y\u00fcksek verimli hayvanlarda s\u0131k ya\u015fanan sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131 ve tedavi i\u00e7in antibiyotik kullan\u0131m\u0131 bu \u0131rk da yok denecek kadar az. Y\u00fcksek verimli k\u00fclt\u00fcr \u0131rk\u0131 s\u0131\u011f\u0131rlarda yayg\u0131n olarak g\u00f6r\u00fclen meme hastal\u0131\u011f\u0131 (mastitis) bu \u0131rkta pek g\u00f6r\u00fclmedi\u011fi i\u00e7in antibiyotik kullanmak zorunda da kalm\u0131yorsunuz\u201d \u015feklinde konu\u015ftu.<\/span><\/p>\n<p><strong><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14px;\">\u201cGeli\u015fimini tamamlayan hayvan, bin litre daha fazla s\u00fct veriyor\u201d<\/span><\/strong><br \/>\n<span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif; font-size: 14px;\">Proje ba\u015flad\u0131\u011f\u0131ndan beri hem buradaki hayvanlar\u0131, hem de s\u00fct verimi y\u00fcksek olan siyah alaca \u0131rk hayvanlar\u0131n\u0131 anne ve buza\u011f\u0131lar\u0131 birlikte b\u00fcy\u00fctt\u00fcklerini ve buza\u011f\u0131lara daha fazla s\u00fct i\u00e7irdiklerini ifade eden Ak, \u201cBuza\u011f\u0131lar\u0131m\u0131z anneleri ile birlikte b\u00fcy\u00fcyor, daha uzun s\u00fcre ve daha fazla s\u00fct emiyorlar. Son y\u0131llarda y\u00fcr\u00fct\u00fclen ara\u015ft\u0131rmalarda daha uzun s\u00fcre ve daha fazla s\u00fctle beslenen buza\u011f\u0131lar kendi geli\u015fimini daha iyi tamamlad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in do\u011fumdan sonraki her s\u00fct verimi d\u00f6neminde daha fazla s\u00fct verebilece\u011fini g\u00f6steriyor. Ayr\u0131ca anne ve buza\u011f\u0131n\u0131n birlikte b\u00fcy\u00fct\u00fclmesi hayvan refah\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan da \u00f6nem ta\u015f\u0131yor. Bu nedenle biz anne ve buza\u011f\u0131 birlikte b\u00fcy\u00fct\u00fcyor ve erken s\u00fctten kesmiyoruz\u201d dedi.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hastal\u0131klara dayanma g\u00fcc\u00fcyle \u00f6n plana \u00e7\u0131kan T\u00fcrkiye&#8217;nin b\u00fcy\u00fckba\u015f hayvanc\u0131l\u0131kta milli gen kayna\u011f\u0131 &#8216;Boz s\u0131\u011f\u0131r&#8217; \u0131rk\u0131, Bursa Uluda\u011f \u00dcniversitesi taraf\u0131ndan koruma<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":12418,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"colormag_page_container_layout":"default_layout","colormag_page_sidebar_layout":"default_layout","footnotes":""},"categories":[1,5],"tags":[],"class_list":["post-12416","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel","category-gundem"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marmarayerelhizmet.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12416","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marmarayerelhizmet.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marmarayerelhizmet.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarayerelhizmet.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarayerelhizmet.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12416"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/marmarayerelhizmet.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12416\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarayerelhizmet.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12418"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marmarayerelhizmet.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12416"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarayerelhizmet.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12416"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marmarayerelhizmet.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12416"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}